Soms reageer je heftiger dan je zelf wilt. Een opmerking van je partner raakt je dieper dan die bedoeld was. Je zegt ja terwijl je nee bedoelt. Of je voelt je ineens klein, afgewezen of niet goed genoeg, en dat terwijl je al een heel leven achter je hebt. Vaak zit de oorsprong van zulke gevoelens niet in het nu, maar veel verder terug. Innerlijk kind werk gaat daarover.
Wat is het innerlijk kind?
Met het innerlijk kind bedoelen we het deel van jou dat nog draagt wat je als kind hebt meegemaakt. Het gaat om de mooie dingen, zoals speelsheid, nieuwsgierigheid en verwondering. Maar ook om wat je tekort bent gekomen: aandacht, veiligheid, troost of erkenning.
Een kind kan zulke ervaringen nog niet goed plaatsen. Het maakt er zelf een verklaring bij, zoals "ik moet lief zijn, anders houden ze niet van me" of "mijn gevoel doet er niet toe". Die overtuigingen zakken weg, maar ze verdwijnen niet. Als volwassene kun je er nog steeds door gestuurd worden, vaak zonder dat je het merkt.
Waar komt het begrip vandaan?
Het idee is niet nieuw. De Zwitserse psychiater Carl Gustav Jung schreef al in de jaren veertig over het kind-archetype: een beeld van het kind dat in ieder mens aanwezig is. In de jaren vijftig en zestig ontwikkelde de Amerikaanse psychiater Eric Berne de transactionele analyse. Daarin beschrijft hij drie 'ik-toestanden' die ieder mens heeft: de Ouder, de Volwassene en het Kind.
Echt bekend werd het innerlijk kind door de boeken Healing the Child Within (1987) van arts Charles Whitfield en Homecoming (1990) van John Bradshaw. In Nederland las een groot publiek erover in Het kind in jou moet thuiskomen van de Duitse psychologe Stefanie Stahl.
Ook in de reguliere psychologie vind je het gedachtegoed terug. Een voorbeeld is schematherapie, waarin met zogeheten 'kindmodi' wordt gewerkt.
Hoe werkt innerlijk kind werk?
Het doel is niet om het verleden te veranderen. Wat gebeurd is, blijft gebeurd. Het doel is dat je als volwassene anders leert omgaan met het kind dat je was. Je geeft jezelf alsnog wat je toen nodig had.
Dat gaat meestal in een paar stappen:
- Herkennen. Je leert zien wanneer je vanuit het gekwetste kind reageert. Denk aan paniek bij afwijzing, jezelf wegcijferen of boosheid die niet in verhouding staat.
- Terugkijken. Samen met de coach onderzoek je waar dat patroon is ontstaan. Welke situatie, welk gevoel, welke overtuiging hoort erbij?
- Contact maken. Met visualisatie, een geleide meditatie of een brief aan je jongere zelf maak je contact met het kind in jou. Sommige mensen gebruiken een jeugdfoto.
- Erkennen en troosten. Je laat het kind horen wat het toen niet hoorde, bijvoorbeeld: "Het was niet jouw schuld" of "Je mag er zijn zoals je bent."
- Meenemen in het dagelijks leven. Het werk houdt niet op na de sessie. Je leert jezelf met meer mildheid te behandelen op de momenten dat het oude gevoel terugkomt.
Voor wie is innerlijk kind werk geschikt?
Innerlijk kind werk kan helpend zijn als je herkent dat:
- je steeds in dezelfde patronen belandt, in de liefde, in vriendschappen of op je werk
- je moeite hebt met grenzen aangeven of het anderen altijd naar de zin wilt maken
- je snel schuldgevoel of schaamte voelt
- je jezelf erg kritisch toespreekt
- je bang bent om verlaten of afgewezen te worden
- je het gevoel hebt dat je nooit echt jezelf hebt kunnen zijn
Juist na je vijftigste kijken veel mensen terug op hun leven. De kinderen zijn de deur uit, er komt meer tijd vrij, en vragen die lang zijn blijven liggen komen boven. Ook de relatie met (overleden) ouders kan dan opnieuw gaan spelen. Dat maakt het een logisch moment om hier aandacht aan te geven.
Wat kun je verwachten van een sessie?
Een gesprek begint meestal met je vraag van dit moment. Waar loop je tegenaan? De coach stelt vragen, luistert en helpt je verbanden te leggen tussen wat je nu voelt en wat je vroeger hebt meegemaakt. Soms volgt er een korte oefening of visualisatie. Je hoeft niets te forceren en je bepaalt zelf hoe ver je gaat.
Het kan zijn dat er emoties loskomen. Dat hoort erbij en is vaak juist een teken dat er iets in beweging komt. Veel mensen merken na een paar gesprekken dat ze rustiger reageren en milder naar zichzelf kijken.
Goed om te weten
Innerlijk kind werk is geen beschermde behandelvorm en vervangt geen psychologische of medische hulp. Er is nog weinig wetenschappelijk onderzoek naar innerlijk kind werk als losse methode. Werk je aan zware trauma's, heb je langdurige somberheid of angstklachten, neem dan contact op met je huisarts. Een coach kan daarnaast wel een waardevolle aanvulling zijn.
Veelgestelde vragen over innerlijk kind werk
Moet ik een moeilijke jeugd hebben gehad?
Nee. Ook in een liefdevol gezin kun je dingen tekort zijn gekomen. Denk aan ouders die veel werkten, een broertje of zusje dat veel aandacht vroeg of een gezin waarin gevoelens weinig werden besproken.
Hoeveel sessies heb ik nodig?
Dat verschilt per persoon. Soms geeft één gesprek al veel inzicht, maar vaak is het een proces van meerdere gesprekken.
Kan ik zelf ook met mijn innerlijk kind aan de slag?
Ja. Een eenvoudige oefening is een brief schrijven aan jezelf als kind van zeven of acht jaar. Schrijf wat je dat kind nu zou willen zeggen. Met begeleiding kom je vaak wel dieper en voorkom je dat je vastloopt in oude pijn.
Is innerlijk kind werk hetzelfde als regressietherapie?
Niet helemaal. Bij regressietherapie ga je in een ontspannen toestand terug naar herinneringen. Bij innerlijk kind werk ligt de nadruk op het contact tussen je volwassen ik en je kinddeel. Sommige coaches combineren beide.
Een coach voor innerlijk kind werk vinden
Bij Dit is mijn Toekomst vind je coaches die ervaring hebben met innerlijk kind werk. Je kunt ze bellen, een chat starten of via videobellen spreken, direct of op een moment dat jou uitkomt via de afsprakenplanner. Bekijk hieronder wie er nu beschikbaar is.
Bekijk hieronder coaches voor innerlijk kind werk